Pomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków wpisał do rejestru zabytków aleję drzew rosnącą wzdłuż drogi powiatowej nr 1705G na trasie Kołczygłowy – Cetyń – Poborowo, na terenie gmin Kołczygłowy i Trzebielino w powiecie bytowskim. To oznacza, że aleja została objęta ochroną i nie grozi jej wycinka.
Trzy lata temu pojawiły się informacje o planach usunięcia tej wyjątkowej kaszubskiej alei. W obronie drzew powstała petycja, pod którą zebrano niemal 13 tysięcy podpisów. Dzięki wsparciu darczyńców udało się także sfinansować profesjonalną inwentaryzację drzew, potrzebną do przygotowania wniosku o wpis do rejestru zabytków. W działania na rzecz ochrony alei aktywnie włączyło się również Stowarzyszenie Nenufar z Bytowa.
Aleja ma około 10 kilometrów długości i tworzy ją 897 drzew — 525 klonów i 372 lipy — liczących od 110 do 200 lat. Starszy odcinek tworzą okazałe lipy o obwodach pni od 128 do 399 cm.
W uzasadnieniu decyzji konserwator podkreślił historyczne, przyrodnicze i krajobrazowe znaczenie alei. To cenny element krajobrazu ziemi bytowskiej, a zarazem ważne świadectwo tożsamości regionu i jego przeszłości.
To bardzo ważna decyzja, która może stać się sygnałem także dla innych miejsc w Polsce, że aleje drzew są dziedzictwem wymagającym ochrony, a nie przeszkodą dla inwestycji.
