Państwowa Rada Ochrony Przyrody oraz orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej jednoznacznie wskazują, że prowadzenie cięć w lasach w sezonie lęgowym ptaków jest sprzeczne z unijnymi przepisami ochrony przyrody. Pracownia na rzecz Wszystkich Istot podkreśla, że mimo wyroku TSUE z 2023 roku Polska nadal nie wdrożyła koniecznych zmian, a każdy kolejny sezon oznacza dalsze niszczenie gniazd, jaj i piskląt.
Źródłem problemu są zmiany prawne z 2016 roku, które w praktyce osłabiły ochronę gatunkową podczas prowadzenia gospodarki leśnej. W efekcie działania, które normalnie byłyby zakazane — takie jak ingerencja w siedliska, miejsca rozrodu czy płoszenie chronionych gatunków — mogły być uznawane za zgodne z prawem. TSUE uznał później, że takie rozwiązania naruszają prawo Unii Europejskiej.
Dodatkowo opinia Państwowej Rady Ochrony Przyrody wskazuje na konieczność wprowadzenia ogólnokrajowego zakazu cięć w okresie lęgowym. Zbieżny postulat znalazł się również w petycji kierowanej do Prezesa Rady Ministrów oraz do Ministerstwa Klimatu i Środowiska. Jej autorzy domagają się pilnego wprowadzenia zakazu prowadzenia cięć w lasach co najmniej od 15 marca do 10 lipca, z wyjątkiem ściśle uzasadnionych i niezbędnych cięć sanitarnych.
Link do petycji
Petycja zwraca uwagę, że nie ma dziś wątpliwości prawnych ani merytorycznych: zarówno wyrok TSUE z 2023 roku, jak i najnowsze orzeczenie dotyczące lasów Estonii potwierdzają, że prowadzenie wycinek w sezonie lęgowym narusza dyrektywę ptasią — niezależnie od gatunku ptaka i celu prowadzonych prac. Sygnatariusze apelują więc nie tylko o zmianę przepisów, ale o realną ochronę ptaków i ich lęgów w polskich lasach.
W tej sytuacji dalsze prowadzenie standardowych prac leśnych w okresie lęgowym nie może być traktowane jako zgodne z prawem ani z zasadami ochrony przyrody. Potrzebne są pilne decyzje legislacyjne, ale też wyraźny sygnał społeczny, że ochrona ptaków w czasie lęgów powinna stać się realnym standardem, a nie jedynie deklaracją
